سالمندی و بیماریهای موثر آن در دندانپزشکی

سالمندی و بیماریهای موثر آن در دندانپزشکی

سن سالمندی سنی می باشد که در آن شخص با انواع بیماری ها دست و پنجه نرم می کند.

اکثر این بیماری ها تاثیرات به سزایی در روند درمان های دندانپزشکی ایجاد می کند که دندانپزشکان جهت انجام امور خود ابتدا باید تمامی این موارد را در نظر بگیرند.

ملاحظات دندانپزشکی در سالمندی

آنچه که دندانپزشکان در مواجهه با سالمندان باید در اعمال دندانپزشکی بدانند.

قبل از هرگونه اعمال دندانپزشکی به جهت کنترل مشکلات ناگهانی باید از مشکلات سیستمیک سالمندان آگاه شد.

در این افراد پیشگیری مهمترین نقش را در حفظ سلامت ایشان ایفا میکند.

درمانهای غیر تهاجمی در افرادی با حداقل توانایی بر جراحی های سنگین ارجح است.

سالمندان به داروها و تروما بسیار حساس هستند و برای کنترل درد و التهاب باید از بی حسی موضعی استفاده شود چرا که بیهوشی عمومی از ریسک بالایی در این افراد برخوردار است.

دندانپزشک باید بداند که حین کار ضمن اعتماد بخشی به سالمندان چنانکه داروی سداتیو نیاز باشد بهتر است از بنزودیازپین های کوتاه اثر استفاده کند زیرا از درجه اطمینان بالاتری نسبت به اپوییدها برخوردار هستند.

ترمیم زخم در خانمها کندتر و با احتمال رخداد کبودی بیشتر در ناحیه همراه خواهد بود.

سالمندی و بیماریهای موثر در دندانپزشکی

بیماریهای مفصلی در سالمندی

بیماران با مشکلات مفصلی محدودیت در انجام اعمال بهداشتی دهان خواهند داشت.

این افراد باید از مسواکهایی با مختصات مناسب استفاده کنند یا ترجیحا از مسواک برقی استفاده کنند.

در این افراد ممکن است وضعیت سوپاین مناسب نباشد و حتی الامکان برای گردن و پاهایشان ابزار پشتیبان لازم دارند.

دندانپزشک قبل از کارهای دندانپزشکی باید توجه به احتمال خونریزی، آنتی بیوتیک پروفیلاکسی یا دوز تکمیلی کورتیکو سترویید داشته باشد.

بیشتر عفونتها در موارد پروتزهای متحرک از میکروارگانیسمهای با منشا غیردهانی است درحالیکه میکروارگانیسمهای دهانی تا ۵% این موارد را شامل میشود.

مصرف آنتی بیوتیک پروفیلاکسی در بیماران دارای پروتز متحرک تأکید شده است.

سالمندی و بیماریهای موثر در دندانپزشکی

سرطان

سن سالمندی سنی است که در آن واهمه از بروز سرطان شاید بیش از سایر بیماریها باشد و در این میان شیوع بالای این بیماری در سالخوردگان باعث شده است.

بررسی کامل دهان به جهت غربالگری سرطانها از نکات حائز اهمیت میباشد.

این امر به خصوص در افراد بی دندان چه با داشتن دندان مصنوعی و چه بدون آن امری ضروری است.

ضایعات سرطانی و پیش سرطانی در سالمندان تنها با مشاهده و لمس قابل پیگیری هستند. چنانچه ضایعه ای از این دست وجود داشته باشد عمدتاً فرد فاقد شکایت است.

در صورت بروز سرطان و اطمینان یافتن از آن انجام درمانهای دندانپزشکی قبل از شروع درمانهای سرطان لازم است.

هر یک از درمانهای رایج در سرطان توجهات خاصی می طلبد. به عنوان پزشک در مواجهه با بیمار مبتلا به سرطان در اولین فرصت باید فرد از اقدامات درمانی و عواقب آن آگاه گردد.

بیماریهای ریوی در سالمندی

در دوران سالمندی بیماران با مشکلات ریوی به مشکلاتشان به سه دسته خفیف، متوسط و شدید دسته بندی می شوند:

افرادیکه دیس پنه خفیف یا گاز نرمال خونی دارند تقریباً همه درمانهای دندانپزشکی برای این افراد قابل انجام است.

بیماران با دیس پنه متوسط و فشار اکسیژن متوسط  و یا مصرف کنندگان کورتیکوستروییدها قبل از کار جهت تعیین مراقبتهای لازم، نیاز به مشاوره با پزشکشان دارند و در بیماران (COPD) علاوه بر مشاوره هنگام انجام اعمال دندانپزشکی وضعیت نشسته در تمام طول درمان باید حفظ شود و بهتر است در وسط روز اقدامات درمانی دندانپزشکی ایشان انجام شود.

در موارد مصرف کورتیکوستروییدها باید تا حد امکان بدون استرس کار انجام شود.

سالمندی و بیماریهای موثر در دندانپزشکی

دیابت سالمندی

در بیماران دیابتیک خطرناکترین موقعیت کاهش قند خون است که چنانچه بیمار هوشیار باشد در هر زمان که بیمار علایم افت قند از جمله کاهش هوشیاری، لرز، تاکی کاردی داشته باشد با آشامیدن آبمیوه قابل کنترل خواهد بود.

زمانیکه بیمار قند کمتر از ۶٠ میلی گرم داشته و علایم هیپوگلی سمی نشان دهد ولی فاقد هوشیاری باشد باید از تزریق دکستروز در راحتترین ناحیه در دسترس استفاده کرد.

البته در تمام این موارد باید قبل از کار دندانپزشکی از وضعیت داروها، نوع کنترل بیماری و وضعیت غذا خوردن یا ناشتا بودن فرد آگاهی داشت.

دندانپزشک باید از تجویز تتراسیکلین، آسپرین و کورتیکوستروییدها پرهیز کند چون اختلال در کنترل دیابت را موجب میشوند.

دندانپزشک برای کنترل عفونتهای شدید میتواند اقدام به خارج کردن دندان نماید.

بیماران دیابتیک کنترل نشده جهت اقدام جراحی و کشیدن دندان باید به جراح فک ارجاع داده شوند.

بیماریهای قلبی

در سالمندی در مواجهه با بیماریهای قلبی مجهز بودن به داروهای اورژانس از جمله نیتروگلیسرین، اکسیژن و ست اورژانس وآگاهی کافی از رویه، از ضروریات انجام اعمال دندانپزشکی است.

بیمار (CPR) احیای قلبی با مشکل قلبی باید تمام داروهایش را در روز انجام درمان دندانپزشکی کامل مصرف کند و ضمنا آنها را با خود حین کار همراه دا شته باشد.

بیماران با شرایط قلبی پایدار و مناسب بهتر است در وسط روز یا اوایل بعدازظهر اعمال جراحی تحت بی حسی موضعی برایشان انجام شود.

استفاده از دو کارپول لیدوکایین با ١٠٠٠٠٠ اپی نفرین یا به مقدار ۰۳۶/۰ میلی گرم اپی نفرین همچنین کنترل فشار خون، نبض و استرس بیمار را کنترل میکند.

دندانپزشک باید با داروهای مصرفی آشنا باشد و بداند که چنانچه فردی ضد التهاب غیر استروییدی مصرف میکند پس از مدتی دچار نقص در عملکرد β بلوکرها و مهارکننده های آنزیم های آنژیوتانسین خواهد شد در نتیجه عملکرد مناسب خود را از دست خواهد داد.

سالمندی و بیماریهای موثر در دندانپزشکی

 

فشار خون

فشار خون بالا از دیگر بیماری هاییست که به طور شایع در سالمندان دیده می شود.

بنابر این در این بیماران مشاوره با پزشک و کنترل مداوم فشار خون ضروریست.

چنانچه فشار خون در حین اعمال دندانپزشکی بالا رفت باید از ادامه درمان خودداری شود و حداقل ۵ دقیقه اجازه ا ستراحت داده شود و مجدداً فشار خون بیمار کنترل گردد.

چنانکه فشار همچنان بالا باشد بهتر است با اورژانس تماس گرفته شود.

دمانس در سالمندی

دمانس از موارد دیگر قابل اشاره است که سیری غیر قابل برگشت دارد.

از موارد مهم در این مورد اخذ اجازه از بیمار است (رضایتنامه) که میتوان این کار را از افرادی که از وی نگهداری میکنند درخواست نمود.

درمانهای پیشگیری برای بیماران مبتلا به دمانس بسیار حائز اهمیت است. بهترین زمان انجام کار برای اینگونه افراد صبحها و با همکاری افرادی از فامیل ایشان میباشد.

سالمندی

افسردگی در سالمندی

در افراد سالمندی که دچار افسردگی هستند تجویز داروهای اپویید و فنوتیازیدها به مصرف کنندگان Mono amineoxidas Inhibitors (MAO Is)  و یا افرادی که هنوز ٢١ روز از قطع داروی آنها نگذشته باشد میتواند باعث رخداد کما شود.

بنزو دیازپین ها و اریترومایسین قدرت افزایش توان مهارکننده های سروتونینی را دارند.

استامینوفن قدرت مهار ضد افسردگی های سه حلقه ای را دارد.

استئوپوروز

شکستگی های استخوان در زمینه استئوپروز رخ میدهد.

بیس فسفنات ها از جمله پامیدرونات، زولدرونات به خصوص نوع تزریقی آن باعث اکسپوز شدن استخوان آلوئول به همراه درد می شود.

این فرایند تحت عنوان “استئو کمو نکروزیس” یا Osteonecrosis of jaw خوانده می شود.

اسکلروز لامینا دورا یا گشادی لیگامان پریودنتال نیز مشاهده می شود. اعمال دندانپز شکی عمدتاً در این موارد عامل تشدید کننده این مشکل هستند.

پارکینسون

در شرایط پارکینسون و حرکت مداوم سر و ریزش بزاق از دهان امکان انجام درمانهای ترمیمی کاهش می یابد.

داروهای Cathecol O methyltransferase inhibitors که در درمان این بیماران استفاده می شود با اپی نفرین تداخل داشته باعث تاکی کاردی، آریتمی و افزایش فشار خون می شود.

اریترومایسین و سایر ماکرولیدها میتوانند سطح بروموکریپتین یا کبرگولین را که در درمان پارکینسون مصرف می شوند افزایش دهند.

سالمندی و بیماریهای موثر در دندانپزشکی

سکته

در موارد سکته یا stroke بیماران از گیجی و labiality  رنج می برند که نهایتاً با عدم تکلم و حرکت، از دست دادن حافظه و اختلالات حسی و دپرسیون همراه خواهد شد.

دندانپزشک باید از انجام اعمال انتخابی دندانپزشکی برای فردی که حداقل تا سه ماه پیش حمله داشته اجتناب نماید.

برای این افراد باید درحین انجام کار آهسته و واضح صحبت نمود و حتی الامکان در این زمان از ماسک استفاده نشود.

اعمال دندانپزشکی در اوقات میانه صبح و در وضعیت نشسته جهت ممانعت از افتادن جسم خارجی به داخل راه تنفسی توصیه می شود.

همچنین فشار خون و موقعیت داروهای ضد انعقاد پیش از انجام اعمال دندانپزشکی بهتر است کنترل گردد.

نتیجه گیری سالمندی و بیماری های موثر در دندانپزشکی

در نهایت سالمندی دورانی است که فرد  لیاقت یک زندگی خوب و شایسته را دارند. هر گونه اقدامات دندانپزشکی در این بیماران با در نظر گرفتن اصول ضروری قابل انجام است.

دهان سالم با وجود دندانهای کافی و مرغوب به میزان زیادی بر کیفیت زندگی این گروه از افراد تأثیرگذار است.

 

همواره  شاد و سلامت باشید

مرکز فوق تخصصی دندانپزشکی پردیس

 

0 پاسخ ها

دیدگاه خود را ثبت کنید

آیا می خواهید به بحث بپیوندید؟
در صورت تمایل از راهنمایی رایگان ما استفاده کنید!!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *